Σε ένα μικρό χωριό στη Γουατεμάλα, τα παιδιά, λίγο πριν κοιμηθούν, λένε τις σκέψεις και τα άγχη τους σε μία μικρή κούκλα. Είναι σαν να της δίνουν να κρατήσει εκείνη όλα αυτά που τα δυσκόλεψαν μέσα στη μέρα, σαν να της λένε: «κράτα τα για μένα αυτά μέχρι αύριο… γιατί εγώ θέλω να ξεκουραστώ τώρα». Δεν λύνουν τα προβλήματά τους, αλλά δεν τα κουβαλούν και όλη τη νύχτα. Και αυτό… αλλάζει τα πάντα.

Γιατί υπάρχουν 6 κουκλάκια σε κάθε κουτί;

Δεν είναι τυχαίο.Οι Ινδιάνοι βάζουν έξι κουκλάκια σε κάθε κουτί, γιατί το παιδί δεν μπορεί να κρατάει άπειρες ανησυχίες. Μαθαίνει να:

  • ξεχωρίζει
  • επιλέγει
  • βάζει όριο

Σκέφτεται: «Από όλα όσα με βαραίνουν… ποια είναι τα πιο σημαντικά;» Και αυτή η διαδικασία είναι από μόνη της ρύθμιση.

Πότε το κάνουν και τι πρέπει να προσέξουμε

Οι Ινδιάνοι χρησιμοποιούν το εργαλείο λίγο πριν τον ύπνο. Αλλά με έναν πολύ συγκεκριμένο τρόπο:

  • σύντομα
  • χωρίς ανάλυση
  • χωρίς συζήτηση
  • σαν τελετουργία

👉Δεν “ανοίγουν” το άγχος, το “αφήνουν”.

Αν το κάνουμε κατά τη διάρκεια της ημέρας, το αποτέλεσμα είναι διαφορετικό.

✔ Μέσα στη μέρα:

  • το παιδί εκφράζει
  • εξωτερικεύει
  • οργανώνει τη σκέψη
  • αποφορτίζεται

Είναι επεξεργασία.

✔ Πριν τον ύπνο:

  • δεν επεξεργάζεται
  • δεν αναλύει
  • δεν θυμάται τα πάντα

Κλείνει τη μέρα.

Άρα:

👉 Μέσα στη μέρα: βγάζω
👉 Το βράδυ: αφήνω

Πόσο μικρή είναι η κούκλα και πώς φτιάχνεται

Η κούκλα είναι πολύ μικρή. 2–5 εκατοστά. Χωράει στην παλάμη.

Υλικά:

  • pipe cleaner
  • νήμα ή μαλλί
  • μικρή χάντρα

Πολύ σύντομες οδηγίες:

  • φτιάχνουμε ένα μικρό “σκελετό” από pipe cleaner
  • προσθέτουμε κεφάλι (χάντρα)
  • τυλίγουμε με νήμα ή ύφασμα για σώμα και ρούχα

👉 Σε λίγα λεπτά είναι έτοιμη.

Μπορούμε να τη μετατρέψουμε σε εργαλείο μάθησης;

Ναι. Και εδώ βρίσκεται η πραγματική της δύναμη. Όχι ως παιχνίδι, όχι ως “χαλάρωση”, αλλά  ως γέφυρα ανάμεσα στη σκέψη και την έκφραση. Παραθέτω μερικές ιδέες που κάποιος μπορεί να χρησιμοποιήσει την κούκλα. Φυσικά και οι ιδέες δίνονται κυρίως για έμπνευση γιατί το κάθε παιδί , η κάθε τάξη… είναι όλοι διαφορετικοί, άρα κι η χρήση της κούκλας.

1. “Teach the doll”

 

Ο μαθητής εξηγεί στην κούκλα τι έμαθε. Μπορεί να το κάνει και στο τέλος του μαθήματος. Να βγάζουν όλοι τα κουκλάκια από την τσάντα τους και να τους λένε αυτό που έμαθαν σήμερα, αυτό που τους εντυπωσίασε πιο πολύ απ’ όλα. Το παιδί δεν λέει το μάθημα.

👉 Το μοιράζεται.
👉 Το “δίνει” κάπου.
👉 Το κάνει δικό του.

Και αυτό είναι το σημείο που η γνώση σταματά να είναι πληροφορία και γίνεται εμπειρία.

🔤 Παραδείγματα

👉 «Ξέρεις τι έμαθα σήμερα; Στα Γαλλικά βάζουμε le στα αρσενικά και la στα θηλυκά… Και δε θα το πιστέψεις… ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ουδέτερα! Δηλαδή όλα είναι ή αγόρι ή κορίτσι! Τρελό;»

👉 «Ξέρεις τι έμαθα σήμερα; Όταν μιλάμε για he, she, it βάζουμε -s στο ρήμα! Δηλαδή δεν λέμε he play, λέμε he plays! Μόνο για αυτούς αλλάζει!

2. “Πες το λάθος”

Ο μαθητής λέει στην κούκλα πού μπερδεύτηκε. Όχι για να διορθωθεί εκείνη τη στιγμή, αλλά για να μη μείνει μέσα του.

👉 Το λάθος βγαίνει από μέσα του. Και όταν βγει… μικραίνει.

🔤 Παραδείγματα

👉 «Ξέρεις τι έκανα λάθος σήμερα; Είπα he go… αλλά είναι he goes! Πάντα ξεχνάω το -s… αλλά τώρα το κατάλαβα!  Άραγε θα το θυμηθώ την επόμενη φορά;»

🎯 Το παιδί δεν κρύβει το λάθος, δεν φοβάται. Το παραδέχεται. Το εξωτερικεύει. Και αυτό είναι δύναμη.

3. “Ο αυριανός φόβος”

Πριν από τεστ ή κάποια εξέταση. Όχι για να αγχωθεί περισσότερο. Αλλά για να μην το κουβαλήσει σιωπηλά.

Παράδειγμα

👉 «Αύριο φοβάμαι ότι θα ξεχάσω τα ρήματα…»

Έτσι το άγχος του δεν μένει μέσα του. Το λέει, το ακούει, κάπου το αφήνει.

Γιατί λειτουργεί;

Γιατί το παιδί δεν κρατά τα πάντα μέσα του, δεν χρειάζεται να απαντήσει σε όλα τώρα και μαθαίνει να μεταφέρει, να οργανώνει, να… αφήνει. Δεν είναι μια δραστηριότητα. Είναι ένα εργαλείο που:

✔ μειώνει την ένταση
✔ αυξάνει τη συμμετοχή
✔ κάνει το παιδί να μιλήσει χωρίς πίεση.

Δεν είναι απλά μια κούκλα. Είναι ένας τρόπος να μάθει το παιδί ότι δεν χρειάζεται να τα κρατάει όλα μέσα του. Ότι μπορεί να πει: «Αυτό το αφήνω εδώ.» Και να συνεχίσει..

Αν σου άρεσε η ιδέα… μην την κρατήσεις μόνο για σένα. Δοκίμασέ την στην τάξη σου. Ζήσε τη στιγμή που τα παιδιά αρχίζουν να μιλάνε χωρίς φόβο. Και μετά… βγάλε μια φωτογραφία, μοιράσου τη, κάνε μας tag… θέλουμε να το δούμε να ζωντανεύει παντού!

Και γιατί να μείνει μόνο εκεί; Στείλε αυτό το mail σε έναν ακόμη εκπαιδευτικό. Σε κάποιον που κουράστηκε. Σε κάποιον που ψάχνει κάτι διαφορετικό. Σε κάποιον που θέλει να δει τα παιδιά να συμμετέχουν… όχι απλώς να παρακολουθούν. Γιατί καμιά φορά, μια μικρή ιδέα -μια τόσο δα κούκλα – μπορεί να αλλάξει ολόκληρη την ατμόσφαιρα μιας τάξης. Και αν αυτό φτάσει από τάξη σε τάξη… …τότε κάτι πραγματικά όμορφο αρχίζει..

Καλή Μεγάλη Εβδομάδα… και ίσως αυτές τις μέρες να θυμηθούμε κι εμείς ότι δεν χρειάζεται να τα κρατάμε όλα μέσα μας.

Η ομάδα του Reschool  & η Σοφία Παπαδέλη